
La fraude, sous toutes ses formes, est en constante augmentation en Belgique. En 2023, plus de 68 000 signalements de fraude ont été enregistrés par Safeonweb.be et la Police fédérale belge, avec des pertes financières s’élevant à plusieurs centaines de millions d’euros. Si vous êtes victime de fraude, il est essentiel de réagir immédiatement et de suivre une procédure précise, tout en connaissant vos droits selon le droit belge.
Statistiques de la fraude en Belgique (2023)
| Type de fraude | Signalements | Perte moyenne par victime | Évolution par rapport à 2022 |
|---|---|---|---|
| Fraude par phishing | 22 400 | 2 100 € | +27 % |
| Fraude par faux support technique | 11 800 | 3 750 € | +32 % |
| Escroqueries à l’investissement | 5 500 | 14 200 € | +41 % |
| Arnaques aux achats en ligne | 18 000 | 200 € | +15 % |
| Fraude à la carte bancaire | 10 600 | 1 400 € | +11 % |
| Total estimé | 68 300+ | Variable | +23 % global |
Sources : Safeonweb.be, FSMA, Police fédérale
Étapes à suivre immédiatement
1. Stoppez tout contact
-
Coupez la communication avec le fraudeur.
-
Ne payez rien d’autre et ne fournissez plus aucune information.
2. Sauvegardez les preuves
-
Conservez emails, captures d’écran, transactions bancaires, numéros de téléphone et pseudonymes utilisés.
-
Faites une chronologie des événements.
3. Déposez plainte
-
Rendez-vous au commissariat le plus proche ou signalez en ligne via www.police.be.
-
Obtenez un numéro de PV (procès-verbal) pour tout suivi.
4. Contactez votre banque immédiatement
-
Appelez Card Stop au 070 344 344 en cas de fraude liée à votre carte bancaire.
-
Demandez une opposition de paiement ou un remboursement via la procédure de chargeback.
5. Signalez aux autorités compétentes
-
Safeonweb.be pour tout type de fraude numérique.
-
FSMA pour les fraudes financières ou d’investissement : www.fsma.be
-
Point de contact du SPF Économie pour les arnaques commerciales.
Droits des victimes de fraude en Belgique
✔️ Recours pénal
-
La fraude est punie par le Code pénal belge, notamment articles 496 à 504.
-
La cyberfraude est également régie par la loi du 28 novembre 2000 relative à la criminalité informatique.
✔️ Recours civil
-
Vous pouvez porter plainte civilement contre le fraudeur pour obtenir réparation du préjudice subi.
-
Pour les litiges inférieurs à 5 000 €, vous pouvez saisir le juge de paix.
✔️ Responsabilité bancaire
-
Selon la directive PSD2 transposée en Belgique (loi du 11 mars 2018), la banque doit rembourser les opérations non autorisées sauf en cas de négligence grave du client.
Cas spécifiques
🆘 Fraude à l’identité
-
Déclarez-la à la police.
-
Signalez au registre central via votre administration communale.
-
Surveillez votre crédit via Belgian Credit Centre.
🛒 Fraude à l’achat en ligne
-
Contactez d’abord le vendeur.
-
Si le litige persiste, utilisez la plateforme européenne de règlement en ligne des litiges (ODR).
💸 Fraude à l’investissement
-
Vérifiez si l’intermédiaire est autorisé via le site de la FSMA.
-
Toute promesse de rendement élevé est suspecte : ne transférez jamais d’argent sans vérification.
Prévention
| Action à prendre | Pourquoi ? |
|---|---|
| Activez l’authentification à deux facteurs (2FA) | Pour sécuriser comptes email, banque, réseaux |
| Ne cliquez jamais sur des liens suspects | Pour éviter le phishing |
| Vérifiez les coordonnées de l’entreprise | Pour éviter les faux sites |
| Méfiez-vous des offres trop alléchantes | Signe typique d’escroquerie |
| Ne divulguez jamais votre code PIN | Aucune institution ne le demande |
Aide psychologique et accompagnement
-
Contactez Victimes.be ou Centres de médiation dans votre région.
-
Les victimes de fraude ressentent souvent stress, honte ou isolement — ne restez pas seul(e).
-
Des services comme Télé-Accueil (appel anonyme et gratuit au 107) sont à votre disposition.
Conclusion
En Belgique, vous disposez de nombreux leviers juridiques et institutionnels pour agir rapidement contre la fraude. Que ce soit à travers la police, votre banque, ou des organismes spécialisés, chaque action rapide augmente vos chances de récupération des pertes et de poursuites contre les fraudeurs. Protégez vos données, soyez vigilant face aux tentatives de manipulation et partagez vos expériences pour alerter les autres.
Nuttige informatie
Hoe werkt rechtsbijstandverzekering
Heb je er ooit bij stilgestaan wat er gebeurt als je onverwacht in een juridisch conflict terechtkomt? Een aanrijding waarbij de schuldvraag niet duidelijk is, problemen met een aannemer die slecht werk heeft geleverd, of een discussie met je werkgever over je contract? Zulke situaties zijn niet alleen stressvol, ze kunnen ook enorm duur worden. […]
Hoe werkt regularisatie via gezinshereniging
De warme gloed van een gezinsleven, de zekerheid van een gezamenlijke toekomst – het zijn fundamentele menselijke behoeften. Voor migrantengezinnen in België kan de weg naar deze stabiliteit echter complex en soms onzeker zijn. Velen dromen van een volledig en legaal verblijf, en voor sommigen kan regularisatie via gezinshereniging een cruciale stap zijn om die […]
Hoe bereidt u zich voor op een arbeidsconflict
Een arbeidsconflict is nooit prettig. Het brengt vaak stress, onzekerheid en angst voor de toekomst met zich mee. Of het nu gaat om een verschil van mening, een onenigheid over taken, een dispuut over ontslag of loon, de impact op uw welzijn kan aanzienlijk zijn. Veel werknemers voelen zich machteloos wanneer een conflict dreigt, maar […]
Wanneer is ontslag wegens economische redenen rechtsgeldig
Een herstructurering binnen een bedrijf is vaak een ingrijpende gebeurtenis. Vooral voor de werknemers die hierdoor mogelijk hun baan verliezen, brengt dit veel onzekerheid met zich mee. Het is een misvatting te denken dat een werkgever zomaar kan besluiten tot ontslag wegens economische redenen. De Belgische wetgeving stelt hier zeer strenge voorwaarden aan. Inzicht in […]
Overname van een kleine onderneming: juridische checklist
De droom om ondernemer te worden, of uw investeringsportefeuille uit te breiden, kan werkelijkheid worden door de overname van een kleine onderneming. Het is een spannende stap die talloze kansen biedt, maar ook aanzienlijke risico’s met zich meebrengt als niet zorgvuldig te werk wordt gegaan. Een grondige juridische checklist is geen overbodige luxe, maar een […]
Uw rechten bij online abonnementen
Kent u dat gevoel? U klikt even snel op een ‘gratis proefperiode’ of een ‘voordelig abonnement’ online, en voor u het weet, zit u vast aan maandelijkse kosten waar u geen erg in heeft. Of misschien wilde u gewoon even een dienst uitproberen, en bleek de opzegging ingewikkelder dan de aanmelding. U bent absoluut niet […]
Flexi-jobs in België: wat moet u weten
Zit je als student of deeltijdwerker weleens met de handen in het haar over hoe je wat extra centen kunt verdienen zonder dat je hele verdiensten opgeslokt worden door belastingen? Goed nieuws: in België bestaat er een fantastische oplossing die steeds populairder wordt. We hebben het over flexi-jobs! Het concept van Flexi-jobs in België: wat […]
Langdurig verblijf aanvragen: vereisten en stappen
Verhuizen naar een nieuw land is een avontuur vol nieuwe kansen en ervaringen. Voor expats in België is de transitie van tijdelijk naar een meer permanente status, door middel van het langdurig verblijf aanvragen, een cruciale stap. Het verkrijgen van een langdurig verblijf biedt niet alleen stabiliteit en gemoedsrust, maar opent ook deuren naar verdere […]
Wat zijn uw rechten bij een politiecontrole
Het kan iedereen overkomen: u bent onderweg, te voet, met de fiets of met de auto, en wordt staande gehouden door de politie. Hoewel de meeste contacten met de politie vlot en respectvol verlopen, kan het moment van een politiecontrole onverwacht en soms stressvol zijn. In zo’n situatie is het essentieel om te weten wat […]
Bescherming van softwarecode: uw opties
In de dynamische wereld van IT-ontwikkeling is innovatie de drijvende kracht. Elke regel code, elk algoritme, elke interface vertegenwoordigt een investering van tijd, talent en vaak ook aanzienlijke financiële middelen. Maar wat als die waardevolle intellectuele eigendom, de kern van uw concurrentievoordeel, niet goed beschermd is? Dit is geen hypothetisch scenario; het is een reële […]
Grootouderrechten in België
Er is weinig zo mooi als de band tussen grootouders en hun kleinkinderen, toch? Die speciale glimlach als ze je zien, de verhalen die jullie delen, de onvergetelijke momenten. Het is een unieke en kostbare relatie. Maar wat als die band plots verbroken wordt? Wat als je je kleinkinderen niet meer mag zien, door omstandigheden […]
Onterechte factuur: hoe reageert u
Oei, een onterechte factuur! Wie kent het niet? Die onverwachte rekening voor een dienst die u nooit heeft afgenomen, een product dat u al lang heeft teruggezonden, of een bedrag dat gewoonweg niet klopt. Het is frustrerend, verwarrend en kan zelfs angstaanjagend zijn. Maar geen paniek! U staat er niet alleen voor, en er zijn […]